KOTOR VAROŠ, 13. februara – Opštinski odbor DEMOS-a Kotor Varoš saopštio je danas da je Pravni tim tog odbora, u saradnji sa mještanima Grabovačke rijeke, u zakonom predviđenom roku dostavio Ministarstvu za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske primjedbe u okviru postupka prethodne procjene uticaja na životnu sredinu za projekat izgradnje male hidroelektrane ”Grabovačka rijeka”.
Postupak prethodne procjene uticaja na životnu sredinu za projekat izgradnje male hidroelektrane ”Grabovačka rijeka” je pokrenut 30. decembra 2025. godine na zahtjev preduzeća ”E-promet” Kotor Varoš, a riječ je o objektu instalisane snage 720 kW.
Dana 15. januara 2026. godine dokumentacija je upućena nadležnim institucijama radi pribavljanja mišljenja: Ministarstvu zdravlja i socijalne zaštite, odnosno Institutu za javno zdravstvo Republike Srpske, Ministarstvu poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede, Republičkom zavodu za zaštitu kulturno-istorijskog i prirodnog nasljeđa, kao i Opštini Kotor Varoš.
Opštinski odbor DEMOS-a Kotor Varoš će nastaviti da prati ovaj postupak i blagovremeno obavještava javnost o svim narednim koracima koji se tiču ovog projekta i zaštite interesa građana i životne sredine.
Podsjećamo, Opštinski odbor DEMOS-a Kotor Varoš zatražio je od Ministarstva za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske da se ne produži ekološka dozvola za mini hidroelektranu „Grabovačka rijeka“, s obzirom na dugogodišnje i teške posljedice koje njen rad ostavlja na eko-sistem te rijeke.
”Mini hidroelektrana „Grabovačka rijeka“ je u pogonu više od deset godina i za to vrijeme je prouzrokovala nemjerljivu štetu biljnom i životinjskom svijetu duž čitavog toka rijeke, od samog vodozahvata do mašinske zgrade elektrane. Posebno ističemo da je ugrožen prirodni tok vode, što je dovelo do nestanka ribljeg fonda, vodene flore, kao i do degradacije korita rijeke”, ističe se u dopisu kotorvaroškog DEMOS-a.
Kako je navedeno, prema važećim zakonskim propisima Republike Srpske, na vodozahvatu je dozvoljeno da se u cijevi mini hidroelektrane sprovede najviše jedna trećina prirodnog vodnog potencijala, kako bi se obezbijedio biološki minimum i očuvala prirodna ravnoteža vodotoka.
”U konkretnom slučaju, ova odredba se grubo krši, jer se na samom izvorištu, u ljetnom periodu, zahvata gotovo kompletna količina vode, što rezultira potpuno suvim koritom rijeke u dužini od više stotina metara”, dodaje se u saopštenju.
Istaknuto je da je ovaj problem naročito izražen tokom ljetnih mjeseci i u sušnim periodima, čime se prirodni eko-sistem dovodi u stanje potpune degradacije i praktičnog uništenja.
”Imajući u vidu sve navedeno, kao i činjenicu da je očuvanje prirodnih resursa jedna od osnovnih obaveza institucija Republike Srpske, zahtjevamo da se ekološka dozvola za MHE „Grabovačka rijeka“ ne produži, te da se omogući prestanak njenog rada, kako bi se prirodni tok rijeke obnovio i eko-sistem normalizovao. Očekujemo da Ministarstvo za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske, u skladu sa svojim nadležnostima, izvrši detaljnu kontrolu stanja na terenu i donese odluku u interesu zaštite životne sredine i lokalnog stanovništva”, navedeno je u dopisu OO DEMOS-a Kotor Varoš.
N.K.
